Baleary (Majorka, Miniorka i Ibiza) kojarzone z hałasem, dyskotekami czynnymi do rana mogą się okazać równie interesującym miejscem na wypoczynek i przeżycie ciekawych doznań kulinarnych, ale pod warunkiem, że świadomie ominie się centra rozrywki i zatłoczone plaże, a wybierze się wariant aktywnego wypoczynku połączonego ze „smakowaniem” Majorki, Minorki, czy tez Ibizy.
Nie jest to kuchnia wykwintna, bardziej ma korzenie wiejskie. Pamietajmy jednak, że prostota kulinariów ma też swój urok!
Arros sec i arròs de pescador na Ibizie
Na małej Ibizie dania mięsne z powodu małej hodowli zwierząt pojawiają się w święta, prawie w ogóle nie występują dania z wołowiny, ale za to jest jagnięcina, wieprzowina i potrawy z królika.
Do ulubionych na tej wyspie należą dania z ryżem. Do najczęściej jadanym zalicza: arros sec danie przypominające paellę, poza ryżem podanym z wywarem mięsnym, z kawałkami kurczaka, królika, krabami oraz oraz z dodatkiem warzyw.
Drugim popularnym daniem jest arròs de pescador– ryż po marynarsku, z szafranem, mięsem, owocami morza i papryką. Wersja bezmięsna to arròs amb carabassa– ryż z dynią, cynamonem i rodzynkami (idealna podczas upałów). Tradycyjną potrawą jest też bullit de peix– jednogarnkowe danie rybne z dodatkiem ziemniaków, papryki oraz z krewetkami lub homarem.
Praktyczność kuchni na Balearach sprawia, częste gotowanie dan jednogarnkowych takich jak np. olla fresca– na bazie jarzyn (groch,fasola) z dodatkiem ziemniaków lub bullit- danie z różnych gatunków mięs, wędlin i warzyw. Kolejnym wyznacznikiem kuchni na Ibizie są przetwory z mięsa jagnięcego oraz dania z królika np. conill amb pebrotos vermells- królik z czerwoną papryką.
Fláo – sernik z koziego lub owczego mleka
Wakacje to też okres kiedy można zapomnieć choć na moment o diecie i skusić się na kawałek fláo, czyli sernika z owczego i koziego mleka z dodatkiem anyżu i mięty. Wszystko wzbogacone likierem anyżowym. Na śniadanie mieszkańcy wyspy do kawy spożywają bunyols– pieczone w oleju precle lub zapożyczone z Majorki pieczone w smalcu ensaïmadas, czyli drożdżówki. Na popołudniowy deser idealnym jest greixonera, czyli budyń z kawałkami drożdżówek ensaïmadas oraz z mlekiem, jajkami i likierem tymiankowym.
Jakie wino na Ibizie?
Ibiza nie ma dużej produkcji wina (czerwone Sa Cova i Can Maymo, mają wyrazisty bukiet smakowy), ale za to wyspa jest znana z produkcji ziołowych likierów na bazie anyżu. Smakosze owoców morza powinni poddać degustacji podawane na różne sposoby kalmary: z cebulą, grillowane, w marynacie po marynarsku z cebulą i oliwą popularne są też żabnice, podawana z liśćmi laurowymi, pomidorami i cebulą pod nazwą rape a la cassolana.
Wędliny to przede wszystkim wieprzowa sobrasada z dodatkiem papryki i pieprzu, o czerwonym kolorze i niezbyt ostra w smaku oraz butifarra na bazie wieprzowej krwi, z koprem, cynamonem i pestkami piniowymi (wariant ciemnego salcesonu, który może być również wzbogacony truflami!),
Sobresada na Majorce
Sobresada może być uznana za „kulinarny łącznik” między Ibizą a Majorką.
Wieprzowa wędlina z dodatkiem papryki, suszona na wolnym powietrzu, z kawałkami słoniny. Najstarsze zapiski na jej temat pochodzą z początku XV w. z Sycylii. Nazwa wędliny ma włoskie korzenie, ale współczesna sobresada różni się od tej sprzed wieków.
Kuchnia Majorki opiera się na papryce, pomidorach, cukinii, bakłażanach, czosnku i mięsie (wieprzowina i królik, a wołowina z reguły w restauracjach). Praktycznie żadna potrawa nie może się obejść bez dodania do niej oliwy z oliwek. Tu też spotyka się dania jednogarnkowe, chociażby calderata przygotowane z owoców morza lub z dodatkiem langust na bazie sofrito, sosu z duszonych pomidorów, cebuli i papryki, do tego dodaje się zalewę w której wcześniej smażono owoce morza lub langusty.
Ryż także nie jest obcy mieszkańcom Majorki w postaci arroz a la marinera– z rybami i owocami morza. Latem mieszkańcy zajadają się tumbet– zapiekanką z ziemniakami, cukinią, papryką, bakłażanem i cebulą. Ciekawym deserem jest pa de figa- tzw. chleb figowy, masa z suszonych fig i zmielonego anyżu z dodatkiem likieru anyżowego, podawany jest na liściu figowym, z kawą i likierem anyżowym. Na Majorce podobnie jak w kontynentalnej Hiszpanii, śniadanie nie są bogate. Ma Majorce na śniadanie jada się pa amb oli, czyli chleb z olejem z oliwek, czosnkiem i pomidorami.
Kuchnia Minorki
Kuchnia Minorki jest jeszcze prostsza niż na Majorce. Salsa mahonese (majonez) jest bardzo popularnym dodatkiem do dań. Minorka ma też uprawę win i większą produkcję tego trunku niż Majorka.
A gin jest spadkiem po brytyjskiej okupacji wyspy – jest bardziej łagodny niż ten z Wielkiej Brytanii, podaje się go zmieszanym z lemoniada cytrynową- jest uważany za narodowy napój Minorki.
Ciekawym deserem jest flan– budyń jajeczny z kremem karmelowym.
Ser Mahón-Menorca źródło: wikipedia
Ser Mahón-Menorca
Produktem markowym Minorki jest robiony ręcznie ze świeżego krowiego mleka, twardy ser, nazwa chroniona geograficznie. Ma kwadratowy kształt, z zaokrąglonymi rogami i gładką skórkę o żółto-brązowym kolorze.
Charakteryzuje się małymi dziurkami wielkości ryżu. Ser oferowany jest o różnym stopniu dojrzewania. Mahon Menorca jest symbolem i marką Minorki, choć jak to zwykle bywa w takich sytuacjach trudno o bezsporne o podanie okresu rozpoczęcia produkcje tego typu sera. Zwolennicy dopatrują się w historycznych dokumentach (od XIII do XV w.) wzmianek świadczących, że autorzy pisząc o hodowli bydła i produkcji sera mieli na myśli ten właśnie ser. Od XVIII w. są zapiski o serze z Mahón. Ser od tamtego czasu zyskał na znaczeniu. Minorka ma mikroklimat, jest mniej górzysta niż sąsiednie wyspy.
Szczyt sezonu pozyskiwania mleka o najwyższej jakości przypadka między końcem września, a początkiem czerwca. Ser dostępny w handlu pochodzi z produkcji przemysłowej, a to oznacza, ze mleko jest pasteryzowane. Rodzinne serownie gwarantują wyrób ze świeżego mleka. Podczas dojrzewania ser jest smarowany olejem, cześć z serowarów dodaje do tego zmieloną paprykę.
Krążki mają wysokość 5-7 cm., a te pochodzące z produkcji przemysłowej są wyższe- 9 cm. Średnia waga krążka to 3 kg. A tego wyrabianego przemysłowo 2,5 kg. i nie można dostrzec na skórce sera faktury materiału, który posłużył do wyciskania sera podczas ręcznej produkcji. Ser średnio dojrzały- elastyczny, lekko słony, Ser dojrzały-ciemniejszy(nawet może mieć kolor brązowy), twardy, wyrazisty smak, lekko pikantny.
